Thống kê của Bộ Y tế, Việt Nam cho thấy hiện có trên 185.623 trường hợp nhiễm HIV và số bệnh nhân đã chuyển sang giai đoạn AIDS còn sống là 44.701 người; số người đã chết vì “căn bệnh thế kỉ” là trên 49.912 người.
Tiến sĩ Trịnh Hòa Bình cho rằng mại dâm chưa thể được công nhận hợp pháp nhưng sẽ xuất hiện xu hướng “nới lỏng” hoạt động. (Nguyễn Ken)
Tóm lược
Theo xu hướng chung, mại dâm sẽ dần được nới lỏng kiểm soát để tiến tới công khai hoạt động dưới sự quản lý, kiểm soát của chính quyền.
Xu hướng thay đổi
10 tỉnh, thành phố phát hiện nhiều trường hợp nhiễm HIV nhất là TP.HCM (45.285 trường hợp), Hà Nội (17.434), Sơn La (7.151), Hải Phòng (6.800), Thái Nguyên (6.191), Nghệ An, Điện Biên, Thanh Hóa, Đồng Nai và An Giang.
Theo đánh giá của Bộ Y tế, dịch HIV/AIDS ở Việt Nam tuy đã bị kiềm chế ở mức độ thấp, số ca mới phát hiện đã giảm liên tục trong 3 năm gần đây nhưng điều này vẫn chưa chứng minh được là dịch HIV/AIDS đã được kiểm soát.
Đáng chú ý, trong khoảng thời gian từ năm 2004 đến nay, việc lây nhiễm HIV qua đường tình dục có xu hướng tăng lên, từ 12% năm 2004 lên 38% năm 2010 và chỉ 3 tháng đầu năm 2011 đã là 43%. “Dịch vụ nhạy cảm” có thể gặp ở bất cứ nơi đâu, đặc biệt tại Hà Nội và TP.HCM. Lãnh đạo Bộ Y tế nhận định dường như đang có sự thay đổi tỷ trọng trong con đường lây nhiễm HIV. Bên cạnh đó, một bộ phận dân cư chưa thật sự nhận thức đúng đắn về HIV. Hành vi nguy cơ lây nhiễm HIV qua con đường tiêm chích, bán dâm vẫn còn ở mức độ cao.
Thống kê của Trung tâm phòng chống HIV/AIDS Hà Nội cho thấy nhiễm HIV qua con đường tiêm chích ma túy chiếm 67,69%, bệnh nhân lao chiếm 8,41% và quan hệ tình dục chiếm 10,24%… Dịch HIV tập trung ở độ tuổi từ 20-39 (80,59%); tỉ lệ nhiễm HIV ở nam giới cao hơn nữ giới 2,6 lần.
Trong số rất nhiều khó khăn đang gặp phải, các nhà chuyên môn cho rằng sự tham gia chỉ đạo của các cấp chính quyền quận/huyện, xã/phường chưa thật sự được coi trọng. Bên cạnh đó, trong công tác phòng chống tham nhũng vẫn còn hiện tượng kỳ thị, phân biệt đối xử với người nhiễm HIV/AIDS. Điều này lý giải vì sao khẩu hiệu của lễ mít tinh hưởng ứng Tháng hành động quốc gia phòng chống HIV năm nay diễn ra tại Hà Nội với mục tiêu “3 không”: “Không còn người nhiễm mới HIV; Không còn người tử vong do AIDS; Không còn phân biệt đối xử liên quan đến HIV/AIDS”.
Công khai để đảm bảo sức khỏe cộng đồng
Số liệu mới được Tổng liên đoàn lao động Việt Nam công bố cho thấy hiện có khoảng gần 5.000 người nghiện ma túy và trên 1.000 người nhiễm HIV là cán bộ, công nhân, viên chức lao động. Tuy nhiên, có nhiều ý kiến cho rằng số liệu này còn chưa đầy đủ, chưa sát với thực tế bởi tệ nạn ma túy, mại dâm trong công nhân, viên chức vẫn diễn biến phức tạp. Cả nước hiện đang có gần 12,5 triệu công nhân, viên chức, lao động. Số đông đều còn rất trẻ, sống xa nhà và dễ dàng vướng vào tệ nạn ma túy, mại dâm để rồi có thể nhiễm HIV/AIDS bất cứ lúc nào. Số người lây nhiễm HIV qua hai con đường này đa phần là những người có trình độ văn hóa thấp và có điều kiện sống ở mức trung bình, khó khăn.
Đã có nhiều ý kiến cho rằng đã tới lúc thay đổi cách nhìn, quan niệm về mại dâm theo hướng cho phép hoạt động dưới sự quản lý. Ông Trịnh Thế Khiết - đại biểu Quốc hội thành phố Hà Nội cho rằng mại dâm là một thực tế của xã hội hiện đại và đã luôn tồn tại từ xưa tới nay, càng cấm càng len lỏi, phát triển. Thực tế đó đòi hỏi mọi người cần suy nghĩ về việc chấp nhận mại dâm để quản lý tốt. Ngay tại các phiên thảo luận tại Quốc hội trong tháng 11 vừa qua, ông Khiết và nhiều đại biểu đã nhìn nhận việc cấm mại dâm nhưng không quản nổi có thể sẽ gây ra những hậu quả không lường trước cho xã hội.
Ý kiến của ông Khiết cũng gặp những quan điểm trái ngược ở các tổ chức đoàn thể đại diện cho quyền lợi của phụ nữ, bởi họ luôn không coi mại dâm là một nghề. Theo lý giải này, vấn đề cốt lõi của việc chị em đi bán dâm là thiếu việc làm. Chính vì thế trong tương lai, các hoạt động sẽ tập trung vào việc vận động chị em phụ nữ không tham gia bán dâm, có nhiều chính sách hỗ trợ, giúp đỡ phụ nữ học nghề, cho vay vốn, tạo việc làm…
Dưới góc nhìn của một nhà xã hội học, Tiến sĩ Trịnh Hòa Bình lại cho rằng không dễ để chính quyền cho phép mại dâm hoạt động công khai. Điều này xuất phát từ thể chế xã hội và thuần phong mỹ tục của các nước Á-Đông. Tuy nhiên, ông Bình cho biết xu hướng là mại dâm sẽ được “nới” quản lý, giám sát. Biểu hiện rõ nhất của việc này là sự xuất hiện của rất nhiều địa điểm nổi tiếng là “trung tâm tình dục” như Đồ Sơn (Hải Phòng), Quất Lâm (Nam Định)…
Ở các thành phố thuộc các tỉnh, các khu vui chơi giải trí đều xuất hiện rất nhiều dịch vụ nhạy cảm. “Nhiều nước cho phép mại dâm hoạt động công khai và quản lý chặt chẽ, yêu cầu các cô gái này đi khám bệnh thường xuyên… chính là nhằm đảm bảo sức khỏe cho cộng đồng và có một nguồn thu cho ngân sách địa phương. Tôi nghĩ rằng mại dâm là một thực tế xã hội và cần được nhìn nhận, đánh giá để tiến tới bảo vệ cộng đồng, tránh lây nhiễm những căn bệnh như HIV”, ông Bình nói.
Ông Nguyễn Văn Minh - Cục trưởng Cục Phòng chống tệ nạn xã hội (Bộ Lao động-Thương binh-Xã hội) cho rằng muốn thay đổi điều này phải sửa đổi nhiều quy định của pháp luật và cả hiến pháp. Ông Minh cũng cho biết việc thay đổi cần có lộ trình và dựa trên nhiều yếu tố, trong đó có việc phù hợp với thuần phong mỹ tục, văn hóa người Việt.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét